ΑΡΧΙΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

Πέμπτη, 3 Απριλίου 2008

Jules Dassin - Ενας ακούραστος και σιωπηλός "εργάτης" του πολιτισμού


Καμιά φορά η μοίρα παίζει περίεργα παιχνίδια.

Την προηγούμενη Παρασκευή στα πλαίσια των αφιερωμάτων "Ζωγραφίζοντας μια ιστορία", η ανάρτηση αφορούσε την Καρυάτιδα που αφαίρεσε ο λόρδος Ελγιν μαζί με άλλες αρχαιότητες από τον Παρθενώνα και εκφράζαμε την ελπίδα πως κάποια ημέρα θα επιστρέψουν στην πατρίδα τους.

Την Δευτέρα το βράδυ αναγγέλθηκε ο θάνατος του Ζυλ Ντασσέν (Jules Dassin) ο οποίος μαζί με την γυναίκα που τόσο λάτρεψε (Μελίνα Μερκούρη), αφιέρωσε τη ζωή του στον αγώνα για την επιστροφή (από το Βρετανικό Μουσείο) των Μαρμάρων του Παρθενώνα (γνωστά και ως Ελγίνεια μάρμαρα) καθώς και στη δημιουργία του Νέου Μουσείου της Ακρόπολης.

Ο Dassin ήταν ένας ακούραστος, σεμνός και παράλληλα σιωπηρός "εργάτης του πολιτισμού". Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή.


Γεννημένος το 1911 στην Αμερική, φαίνεται πως η μοίρα του έπαιξε αρκετά παιχνίδια. Η απόφασή του να μετακινηθεί στην Ευρώπη (Γαλλία) έμελλε να καθορίσει την μετέπειτα ζωή του.

Εγραψε πολλές ταινίες, όμως η γνωριμία του με την Μελίνα Μερκούρη στάθηκε καταλυτική, ιδιαίτερα από το 1960 κατά το οποίο η ταινία "Ποτέ την Κυριακή" όπου έπαιζε και ο ίδιος ως ηθοποιός θα είχε τεράστια επιτυχία. Η ταινία θεωρήθηκε σήμα κατατεθέν για την Ελλάδα (στο εξωτερικό), με την μουσική του Χατζιδάκι και το τραγούδι "Τα Παιδιά του Πειραιά" να ταξιδεύει σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της γης κάνοντας γνωστό τον "ελληνικό" τρόπο ζωής. Ο Dassin στην ταινία αυτή έπαιξε τον ρόλο ενός αρχαιολάτρη Αμερικάνου που βέβαια δεν απείχε πολύ από τον μετέπειτα τρόπο ζωής του.

Λίγο καιρό μετά τον θάνατο της πολυαγαπημένης του γυναίκας ίδρυσε στη μνήμη της το "Ιδρυμα Μελίνα Μερκούρη" που σκοπό του έχει :
α) Την προώθηση ενεργειών για τη δημιουργία του νέου Μουσείου Ακρόπολης. (σκοπός ο οποίος ολοκληρώθηκε)
β) Την συμβολή στη χρηματοδότηση του έργου.
γ) Την ανάληψη και τον συντονισμό πρωτοβουλιών για τον επαναπατρισμό των Μαρμάρων του Παρθενώνα.
δ) Μετά την αποπεράτωση του Μουσείου, την οικονομική ενίσχυση και την συνδρομή στη λειτουργία του, ανάλογα με τις εκάστοτε ανάγκες.
ε) Την Οργάνωση διαλέξεων, συνεδρίων, εκδόσεων και ιδίως εκπαιδευτικών προγραμμάτων για την ανάδειξη και προβολή των αξιών και ιδεωδών του ελληνικού πολιτισμού

Την ίδια περίοδο, δήλωνε σε συνέντευξη για την Κυριακάτικη "Ε":

- Δεν υπάρχει καμιά σκέψη να φύγω από την Ελλάδα. Θα μείνω για να βοηθήσω να εκπληρωθούν όσα οραματίστηκε η Μελίνα δηλαδή, το Μουσείο της Ακρόπολης, η καλλιτεχνική παιδεία στα σχολεία, η πολιτιστική θωράκιση του Αιγαίου και η επιστροφή των Μαρμάρων του Παρθενώνα.

Τα καλλιτεχνικά προγράμματα «Μελίνα», που πρόσφερε το Ιδρυμα επεκτάθηκαν και στο εξωτερικό ενώ ο Ντασσέν είχε αναγγείλει τη διεύρυνση των σκοπών του Ιδρύματος με δωρεές και υποτροφίες σε αριστούχους φοιτητές.
Τα έσοδα από τα δικαιώματα των ταινιών του, δίσκων και οποιασδήποτε δραστηριότητας από όπου υπήρχαν έσοδα δικά του και της Μελίνας διατίθενται για την οικονομική στήριξη του Ιδρύματος που δημιουργήθηκε προκειμένου να εκπληρωθεί το κοινό τους όραμα: Η επιστροφή των Μαρμάρων του Παρθενώνα εκεί που ανήκουν, στην Ελλάδα.

Στην προσπάθειά του βρήκε συμμάχους από τον κόσμο των Γραμμάτων και των Τεχνών οι οποίοι διοργάνωσαν συναυλίες με σκοπό τόσο την οικονομική ενίσχυση του Ιδρύματος όσο και την διάδοση της Ιδέας της επιστροφής των Μαρμάρων.
Ο ίδιος δεν θέλησε ποτέ να γράψει την αυτοβιογραφία του. Ισχυριζόταν πως δεν ήταν καλός στο γράψιμο. Πιστεύω όμως πως κατά βάθος δεν ήθελε να μιλά για τον εαυτό του, ήταν ένας απλός άνθρωπος χαμηλών τόνων , ο οποίος ποτέ δεν αγάπησε την αυτοπροβολή, χαρακτηριστικό των ταπεινών και ακούραστων πραγματικών εκπροσώπων του πολιτισμού και συνάμα των μεγάλων ανθρώπων.


Ελεγε : «Εδώ κάθομαι το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας, αλλά κι ένα μέρος της νύχτας και διαβάζω ή γράφω, γιατί δεν είχα ποτέ, δεν έχω περισσότερο τώρα, καλό ύπνο -λίγες ώρες, όχι πάνω από πέντε, κι αυτές με διακοπές...».


Η τελευταία δημόσια εμφάνισή του ήταν στις 6 Μαρτίου στο μνημόσυνο που πραγματοποιήθηκε για τα 14 χρόνια από τον θάνατο της αγαπημένης του Μελίνας.

Σε μία συνέντευξη τον είχε ρωτήσει ο κ. Λάλας

"Κύριε Ντασσέν, πείτε μου ένα καλό τέλος που θα μπορούσε να είναι μια καλή αρχή για σας." Και ο Jules Dassin απάντησε :


«Θα πήγαινα στα πέρατα του κόσμου για να συναντήσω έστω και για πέντε λεπτά τον Τσέχοφ, τον Μπρεχτ και την παιδική μου ηλικία ξανά!».

ΚΑΛΟ ΤΑΞΙΔΙ

Πιστεύω πως έσπειρες τον σπόρο για να φυτρώσει μια καλή αρχή ή για την ακρίβεια μια καλή συνέχεια αυτού που άφησες στη μέση :
ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΜΑΡΜΑΡΩΝ ΤΟΥ ΠΑΡΘΕΝΩΝΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ
ΥΓ. Στο βίντεο προσπάθησα να τα χωρέσω όλα, μα όσο και να προσπαθήσεις να τα μικρύνεις, 96 χρόνια πλούσιας δημιουργικής δράσης δεν μπορούν να χωρέσουν....

26 σχόλια:

  1. Καλό ταξίδι και απο μένα..
    Κρίμα που όσο έζησε δεν κατάφερε να δεί να επιστρέφονται τα κλεμμένα απο τους άγγλους.
    Kαλησπέρα dyosmaraki

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Ελπίζω κάποτε να πραγματοποιηθεί η επιθυμία του. Αρκεί να υπάρξουν συνεχιστές της προσπάθειας αυτής...

    Καλό απόγευμα Νίκο

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Καλησπέρα Μαρία!
    Τι υπέροχο βίντεο! Και το έφτιαξες εσύ!! Συγχαρητήρια! Μπράβο σου να λοιπόν ένα ακόμη ανοικτό παράθυρο για το πολιτισμό .. αυτά δεν έψαχνες τις προάλλες σε μια ενδιαφέρουσα ανάρτηση σου? Να μια δική σου κίνηση άκρως ενδιαφέρουσα! Ευχαριστούμε. Μακάρι να ήξερα να έφτιαχνα και εγώ..
    Καλό ταξίδι στον μοναδικό "ΕΛΛΗΝΑ" Ζ. Ντασσέν.. αγάπησε τη χώρα όσο λίγοι.. Να είσαι καλά.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. είναι ευτυχία και γαλήνη να φεύγει ένας άνθρωπος πλήρης ημερών, πόσο μάλλον όταν έχει προσφέρει τόσα και τόσα και τόσα. ας γινόταν έτσι πάντα, αλλά δυστυχώς δεν.
    καλό ταξίδι του, όποιο και να είναι αυτό.

    υγ. είναι τυχαίο; σπεύσε την κυριακή πρωί πρωί να αγοράσεις το θέμα, έχει το artificial intelligence :)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Αγαπημένο μου Δυοσμαράκι
    πραγματικά ειναι μεγαλη η απώλεια
    του ανθρώπου με την Ελληνική ψύχη
    Του Ζ. Ντασσέν για τον τοπο μας

    ΥΓ.Εξαιρετικό το αφιέρωμα και το βίντεο σου επαγγελματικό

    Καλό σου απόγευμα

    τσίου!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Μακάρι να μας βρεί όλους ο θάνατός του...πλήρεις ημερών, αιώνια ερωτευμένους και με ΕΠΙΠΕΔΟ που σπάει κόκκαλα...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Εζησε σαν ανθρωπος χωρις πατριδα, μοιραστηκε με τον έρωτα της ζωής του το ίδιο μαρτύριο όταν αφαιρεθηκε απο τη Μελινα η ελληνική υπηκοότητα (επι Χούντας) και βρήκαν τελικά και οι δύο την πατρίδα που γύρευαν μα πιο πολύ ο ένας τον άλλον.
    Ο Ντασεν ανήκει σε δύο κατηγορίες που δεν συμπαθώ. Αμερικάνος και Εβραίος. Παρ' όλα αυτά η πορεία του έδειξε ότι όλοι μπορούμε να κάνουμε λάθος.

    Καλο ταξίδι.


    Δυοσμαράκι δεν με εκπλήσσεις πια με τίποτα. Απο την αρχή σου είχα πει ότι θα φτιαξεις ενα απο τα ομορφότερα μπλογκ που υπαρχουν και δικαιώθηκα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. @Roadartist

    Η συναισθηματική ανάγκη για ένα μικρό αφιέρωμα σε έναν άνθρωπο που αποδείχθηκε "πιο Ελληνας από τους Ελληνες" υπερίσχυσε των τεχνικών δυσκολιών που αντιμετωπίζει ένας ερασιτέχνης.
    Σε ευχαριστώ για τα καλά σου λόγια καλή μου

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. @basnia

    Πιστεύω πως πολλοί άνθρωποι που με όλη τη δύναμη της ψυχής τους βάζουν ως στόχο τους να ολοκληρώσουν κάτι που αγαπούν, φεύγουν σε μεγάλη ηλικία.
    Ισως είναι το πείσμα να μην αφήσουν κάτι ανολοκλήρωτο....

    ΥΓ. Κοίτα άλλη σύμπτωση!!! Ευνοϊκοί οιωνοί, θα το πάρω και θα συζητήσουμε την ταινία μετά. Ευχαριστώ για την πληροφόρηση

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. @ασκαρδαμυκτί

    Με κάνεις και κοκκινίζω!!!

    Ευχαριστώ

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. @karaflokotsifas

    Αγαπημένε μου karaflokotsifa

    Το βίντεο δεν είναι επαγγελματικό (έχει ορθογραφικά λάθη,2 φορές την ίδια φωτό - τα είδα μετά βέβαια).

    Είναι όμως ζυμωμένο με αγνά υλικά όπως η αγάπη, η εκτίμηση, η αναγνώριση του έργου του, και έχει μέσα λίγο σπόρο από αυτόν που φύτεψε ο ίδιος για να δραστηριοποιηθεί ο καθένας μας στέλνοντας επιστολές με σκοπό την διεκδίκηση της επιστροφής των Μαρμάρων του Παρθενώνα.

    Ετσι για να ησυχάσει η ψυχούλα του....

    Εύχομαι μια υπέροχη ηλιόλουστη ημέρα

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  12. @patsiouri

    "Αιώνια ερωτευμένος και με επίπεδο που σπάει κόκκαλα"

    Πολύ πετυχημένος χαρακτηρισμός

    Καλώς όρισες σε αυτήν εδώ την διαδικτυακή γωνιά

    Την καλημέρα μου

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  13. @βρασίδας ο κάφρος

    "βρήκαν ο ένας τον άλλον"

    Πιστεύω πως η σχέση τους ανήκε σε άλλα επίπεδα δυσεύρετα στην εποχή μας.

    Την καλημέρα μου

    ΥΓ. Για όσους δεν γνωρίζουν ο Βρασίδας ήταν ο πρώτος που έκανε ποδαρικό σε αυτό το blog...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  14. κοίτα να δεις που συνδυάζεται και αυτό εδώ. για τα ταξίδια που κάνουμε τα πραγματικά. κι αν παίζει ρόλο το μέσο που κάνουμε αυτά ή/και η διαδρομή. για το μουσείο (που το ανέφερες σε μια άλλη γειτονιά). πέρνα πάλι από την αυλή να παραλάβεις πρόσκληση, καλημέρα! :)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  15. Να συμπληρωσω ενδεικτικα για τον Ντασεν οτι ενιωθε τοσο Ισραηλινος (πολέμησε με την ... κάμερά του στον πόλεμο των 6 ημερών) όσο και ... Αραβας (ενίσχυσε ανώνυμα (ως σημερα) την κίνηση των Παλαιστινίων και όχι μόνο μία φορά με μεγάλα χρηματικά ποσα). Νομίζω ότι στην πραγματικότητα ήταν ... απλα άνθρωπος. Και νομίζω ότι έπαιξε το ρολο της για να γίνει κατι τετοιο και η Ελλάδα και η Μελίνα, όσο κι αν το "σπέρμα" του χαρακτήρα "Ντασέν" προυπήρχε.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  16. Ε...τότε...τσίου!!!
    χαχαχαχα

    αγαπημένο μου Δυοσμαράκι
    μην είσαι αυστηρή με τον εαυτό σου
    Σφύριξε χαρούμενα μπορείς....

    κοτσυφοφιλάκια

    τσίου!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  17. Όντως από τις μορφές που θα λείψουνε...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  18. Καλημερα μαρακι..Αραγε στο μελλον θα υπαρξουν αλλοι φιλελληνες...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  19. Μεγάλη προσωπικότητα και σύζυγος μιας μεγάλης Ελληνίδας.
    Ελληνοεβραίος για την ακρίβεια ο οποίος έπεσε θύμα διώξεων των πολιτικών του ιδεών στην Αμερική.
    Λέγεται πως τον πρόδωσε ο μεγάλος σκηνοθέτης και Έλληνας, Ηλίας Καζάν.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  20. @karaflokotsifa

    "Σου σφυρίιιιζωωωωω...."

    ΟΚ

    Τότε θα κάνω το bloggoπαίγνιο του basnia πριν από το δικό σου...

    Kαλό Σαββατοκύριακο αγαπημένε μου karaflokotsifa

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  21. @penthesila

    Ελπίζω πως ναι!

    Καλό σου βράδυ καλή μου

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  22. @Λάκων

    Ναι, αν δεν κάνω λάθος έκοψε επαφές μαζί του......

    Καλό Σαββατοκύριακο

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Ποιά είναι η γνώμη σας;